بازدید خبر: 2
مهسا نیکدل_ پایگاه خبری «معدن نامه»: بازار جهانی فولاد در هفته گذشته عمدتاً در محدوده‌ای کم‌نوسان حرکت کرد. قیمت سنگ آهن، قراضه و بیلت تغییرات محدودی داشتند اما افزایش هزینه‌های انرژی و حمل‌ونقل از یک سو و ضعف تقاضای مصرفی از سوی دیگر فضای بازار را تحت فشار نگه داشت. در چنین شرایطی حاشیه سود فولادسازان همچنان محدود است و افزایش هزینه تولید، امکان کاهش بیشتر قیمت محصولات فولادی را کاهش داده است.
در بازار چین سنگ آهن با خلوص ۶۱ درصد هفته را در محدوده ۹۵.۶۵ دلار به ازای هر تن CFR چین به پایان رساند. قیمت در میانه هفته از مرز ۹۶ دلار عبور کرده بود، اما در ادامه بخشی از این رشد را از دست داد. انتظار برای بهبود فصلی تقاضای فولاد در فاصله سپتامبر تا اکتبر همچنان پابرجاست اما رشد هزینه مواد اولیه می‌تواند بخشی از این تقاضا را محدود کند.
ثبات قراضه در ترکیه و شرق آسیا نشانه‌ای از نبود شوک در مواد اولیه
بازار قراضه نیز هفته آرامی را پشت سر گذاشت. قراضه سنگین ۲۰-۸۰ در بازار واردات ترکیه حدود ۳۷۶ دلار به ازای هر تن CFR باقی ماند. قراضه سنگین کلاس ۲ ژاپن نیز در محدوده ۳۰۴ دلار به ازای هر تن فوب معامله شد.
در شرق آسیا قیمت قراضه وارداتی حدود ۲ دلار کاهش یافت و به ۳۶۶ دلار به ازای هر تن CFR رسید. مجموعه این قیمت‌ها نشان می‌دهد بازار مواد اولیه فولاد هنوز با شوک قیمتی مواجه نشده است، اما در شرایطی قرار دارد که کاهش قابل توجه نرخ‌ها نیز دشوار به نظر می‌رسد.
بیلت در مسیرهای مختلف تجاری اندکی گران شد
در بازار بیلت قیمت صادراتی دریای سیاه بدون تغییر محسوس در محدوده ۴۶۵ دلار به ازای هر تن فوب قرار گرفت. در بازار داخلی چین بیلت با رشد ۵ دلاری به ۴۳۸ دلار به ازای هر تن درب کارخانه رسید.
بازار ترکیه عملکرد متفاوتی داشت و قیمت بیلت وارداتی این کشور با افزایش ۱۰ دلاری به حدود ۵۰۰ دلار به ازای هر تن CFR رسید. در جنوب شرق آسیا بیلت وارداتی در سطح ۴۷۸ دلار به ازای هر تن CFR ثابت ماند.
در ایران قیمت بیلت تغییر محسوسی نداشت. افزایش هزینه انرژی یکی از مهم‌ترین عواملی است که اجازه کاهش قیمت شمش را نمی‌دهد. در شرایطی که تقاضای داخلی هنوز ضعیف است، رشد هزینه تولید می‌تواند کف قیمتی بازار را بالاتر ببرد.
رشد محدود میلگرد در بازارهای صادراتی و تداوم ثبات در اروپا و آمریکا
بازار مقاطع نیز تحرک محدودی داشت. میلگرد صادراتی ترکیه با افزایش ۳ دلاری به حدود ۵۸۰ دلار به ازای هر تن فوب رسید. قیمت میلگرد در بازار داخلی ترکیه نیز ۵ دلار افزایش یافت و در محدوده ۵۹۰ دلار به ازای هر تن درب کارخانه قرار گرفت.
میلگرد صادراتی چین در سطح ۴۸۴ دلار به ازای هر تن فوب ثابت ماند. در بازار داخلی اروپا قیمت میلگرد حدود ۶۶۵ یورو به ازای هر تن درب کارخانه بود و در آمریکا نیز نرخ میلگرد در محدوده ۹۳۰ دلار به ازای هر شورت‌تن بدون تغییر باقی ماند.
در بازار داخلی ایران شایعه افزایش نسبت قیمت میلگرد به شمش در معاملات بورس کالا و رشد نرخ ارز موجب تقویت نسبی بازار شد. با وجود این موجودی بالای میلگرد در انبارها اجازه نمی‌دهد رشد قیمت محصول نهایی با سرعت مواد اولیه اتفاق بیفتد.
ورق گرم در مسیر صعودی قرار گرفت اما بازار ایران همچنان کم‌رمق است
در بازار جهانی ورق، تحرک قیمت‌ها بیشتر از بازار مقاطع بود. میانگین قیمت ورق گرم صادراتی چین با رشد ۲ دلاری به ۴۹۶ دلار به ازای هر تن فوب رسید. ورق گرم صادراتی دریای سیاه نیز ۱۰ دلار افزایش یافت و به ۵۲۵ دلار به ازای هر تن فوب رسید.
در جنوب شرق آسیا قیمت ورق گرم وارداتی از ۵۱۵ دلار به ۵۲۰ دلار به ازای هر تن CFR افزایش یافت. بازار اروپا در محدوده ۷۲۰ یورو به ازای هر تن درب کارخانه ثابت ماند، اما در آمریکا قیمت ورق گرم با رشد ۲۰ دلاری به ۱۲۰۵ دلار به ازای هر شورت‌تن رسید.
در ایران ورق سیاه دو میلی‌متر رول فولاد مبارکه از ۱۰۵۵۰۰۰ ریال در ابتدای هفته به ۱۰۷۰۰۰۰ ریال در روز سه‌شنبه رسید. تقاضا همچنان ضعیف بود و افزایش قیمت بیشتر تحت تأثیر رشد نرخ ارز شکل گرفت.
قیمت ورق اکسین نیز تحت تأثیر افزایش نرخ ارز و رشد قیمت اسلب بهبود یافت. در بازار ورق سرد ضعف تقاضا موجب کاهش محدود قیمت شد و ورق گالوانیزه نیز از رکود بازار ورق گرم و سرد تأثیر گرفت.
انرژی در حال تبدیل شدن به کف جدید قیمت فولاد ایران است
یکی از مهم‌ترین تحولات بازار داخلی، افزایش هزینه انرژی است. نرخ گاز صنایع فولادی افزایش یافته و محدودیت برق نیز در هفته گذشته محسوس بوده است. انتظار می‌رود وضعیت تأمین برق در شهریور بهبود پیدا کند، اما نرخ برق برای برخی واحدها به سطوح بسیار بالایی رسیده است.
این شرایط یک تناقض مهم در بازار ایجاد کرده است. افزایش عرضه لزوماً به کاهش قیمت منجر نمی‌شود، زیرا هزینه تمام‌شده تولید نیز هم‌زمان افزایش یافته است. به همین دلیل حتی در صورت کاهش فشار محدودیت برق، اثر افزایش هزینه انرژی بر قیمت محصولات فولادی باقی خواهد ماند.
افزایش هزینه حمل نیز در همین مسیر عمل می‌کند. اختلال ناشی از اعتصاب برخی رانندگان در هفته گذشته، هزینه جابه‌جایی را تحت تأثیر قرار داد. انتظار می‌رود با افزایش کرایه حمل و بازگشایی مرزها، صادرات در هفته پیش رو افزایش پیدا کند.
نرخ ارز مهم‌ترین متغیر بازار داخلی در هفته‌های پیش رو
برآیند تحولات بازار داخلی به سمت افزایش قیمت تمام‌شده حرکت می‌کند، اما عامل تعیین‌کننده همچنان نرخ ارز است. اظهارات اخیر درباره سیاست ارزی، انتظارات فعالان بازار را تغییر داده و رفتار قیمت ارز می‌تواند بسیاری از برآوردهای موجود درباره بازار فولاد را دگرگون کند.
اثر افزایش نرخ ارز در بخش مواد اولیه و محصولات نیمه‌نهایی سریع‌تر دیده می‌شود. در بازار محصول نهایی، سرعت واکنش پایین‌تر است. علت اصلی این تفاوت وضعیت موجودی انبارها و ضعف تقاضای مصرفی است.
بازار میلگرد نمونه روشنی از این وضعیت است. حجم قابل توجهی از محصول در انبارها وجود دارد و بخشی از این موجودی توسط شرکت‌هایی خریداری شده که انتظار افزایش قیمت داشته‌اند. سررسید برخی خریدهای اعتباری نیز در پاییز و زمستان قرار دارد. بنابراین فروش این موجودی‌ها می‌تواند مانع از رشد سریع قیمت میلگرد شود.
رکود ساخت‌وساز اجازه انتقال کامل افزایش هزینه‌ها به قیمت ورق را نمی‌دهد
بازار ورق شرایط متفاوتی دارد. ورق یک محصول صنعتی است و بخش قابل توجهی از تقاضای آن به ساخت‌وساز، پروژه‌های عمرانی و فعالیت صنعتی وابسته است. رشد منفی اقتصادی و ضعف سرمایه‌گذاری، چشم‌انداز تقاضای این بخش را محدود کرده است.
به همین دلیل افزایش قیمت مواد اولیه و نرخ ارز لزوماً به رشد متناسب قیمت محصولات نهایی منجر نمی‌شود. فروش اعتباری محصولات در بورس و فشار نقدینگی نیز قدرت خرید مصرف‌کنندگان را کاهش داده است.
در چنین شرایطی ممکن است شمش و برخی محصولات نیمه‌نهایی صادراتی از بهبود قیمت جهانی منتفع شوند، اما بازار محصولات نهایی همچنان با مانع تقاضا روبه‌رو خواهد بود.
حاشیه سود فولادسازان زیر فشار هم‌زمان مواد اولیه و ضعف تقاضا
تصویر بازار جهانی نشان می‌دهد مواد اولیه فولاد در سطوح نسبتاً بالایی تثبیت شده‌اند، درحالی‌که رشد قیمت محصولات نهایی محدود است. سنگ آهن در محدوده ۹۵ تا ۹۶ دلار قراضه ترکیه در حدود ۳۷۶ دلار و بیلت دریای سیاه در محدوده ۴۶۵ دلار قرار گرفته‌اند.
در مقابل رشد قیمت فولاد ساخته‌شده به دلیل ضعف تقاضا محدود مانده است. نتیجه این شکاف، کاهش حاشیه سود فولادسازان است. اگر این وضعیت ادامه پیدا کند شرکت‌ها ناچار به کاهش تولید خواهند شد و افت تولید می‌تواند نقطه سربه‌سر واحدهای فولادی را افزایش دهد.
این روند در صورت استمرار می‌تواند سرمایه‌گذاری جدید در صنعت فولاد را نیز تحت تأثیر قرار دهد، زیرا افزایش هزینه تولید بدون تضمین تقاضای کافی، بازده اقتصادی پروژه‌ها را کاهش می‌دهد.
تنش‌های ژئوپلیتیک همچنان مسیر قیمت فولاد را نامطمئن نگه داشته است
بازار جهانی فولاد هنوز از فضای مبهم ژئوپلیتیک تأثیر می‌گیرد. تحولات خاورمیانه، وضعیت خلیج‌فارس و نگرانی درباره گسترش تنش‌ها، تصمیم‌گیری فعالان اقتصادی را دشوار کرده است.
در صورت کاهش تنش‌ها تقاضای ناشی از بازسازی می‌تواند محرک مهمی برای بازار فولاد باشد. در مقابل ادامه درگیری‌ها هزینه انرژی و حمل‌ونقل را بالا نگه می‌دارد و از مسیر افزایش هزینه‌ها، فشار بیشتری بر فولادسازان وارد می‌کند.
افزایش قیمت نفت نیز این اثر را تقویت کرده است. نفت برنت هفته گذشته از ۸۸.۵ دلار به ۸۹.۶۹ دلار به ازای هر بشکه رسید. رشد قیمت انرژی به‌طور مستقیم و غیرمستقیم هزینه حمل مواد اولیه و محصولات فولادی را افزایش می‌دهد.
انتقال مرکز ثقل تولید فولاد به آسیا شتاب گرفته است
یکی از تحولات مهم هفته، قرارداد بائواستیل چین با الجزایر برای ایجاد یک زنجیره کامل فولادسازی بود. چنین پروژه‌هایی نشانه‌ای از تغییر جغرافیای سرمایه‌گذاری فولاد در جهان هستند.
روند انتقال ظرفیت‌های جدید از اروپا به آسیا و مناطق پیرامونی آن می‌تواند ساختار عرضه جهانی فولاد را در سال‌های آینده تغییر دهد. خاورمیانه نیز در این معادله جایگاه مهمی پیدا کرده است.
برآورد موجود در تحلیل بازار نشان می‌دهد منطقه خاورمیانه در سال ۲۰۲۷، بدون احتساب نیازهای ناشی از بازسازی خسارت‌های جنگ، با حدود ۲۷ درصد مازاد عرضه مواجه خواهد شد. ورود ظرفیت‌های جدید عمان، امارات و عربستان در سال ۲۰۲۸ می‌تواند فشار عرضه را بیشتر کند.
این وضعیت نشان می‌دهد رشد ظرفیت تولید به‌تنهایی تضمین‌کننده رونق بازار نیست. چنانچه تقاضای منطقه‌ای متناسب با ظرفیت‌های جدید رشد نکند، رقابت بر سر بازارهای صادراتی افزایش خواهد یافت.
شهریور می‌تواند نقطه تغییر معادلات بازار داخلی باشد
بازار فولاد ایران در آستانه شهریور با مجموعه‌ای از متغیرهای متضاد روبه‌روست. افزایش احتمالی عرضه، بهبود شرایط برق و بازگشایی مرزها می‌تواند به رونق معاملات کمک کند. افزایش هزینه گاز، رشد نرخ برق، افزایش کرایه حمل و احتمال رشد نرخ ارز از سوی دیگر فشار صعودی بر قیمت‌ها ایجاد می‌کند.
در بازار محصول نهایی، ضعف نقدینگی، موجودی انبارها و رکود ساخت‌وساز همچنان مانع رشد سریع قیمت خواهد بود. به همین دلیل احتمال دارد شمش و برخی محصولات صادراتی زودتر از میلگرد و ورق نسبت به افزایش هزینه‌ها واکنش نشان دهند.
در نهایت نرخ ارز همچنان متغیر اصلی بازار فولاد ایران باقی می‌ماند. اگر نرخ ارز در مسیر صعودی قرار گیرد، افزایش هزینه انرژی و حمل‌ونقل به‌سرعت خود را در قیمت‌ها نشان خواهد داد. اگر بازار ارز آرام بگیرد، ضعف تقاضا و موجودی بالای انبارها می‌تواند مانع انتقال کامل فشار هزینه به محصولات نهایی شود.
برآیند هفته گذشته نشان می‌دهد بازار فولاد در نقطه‌ای قرار گرفته که دیگر کاهش قیمت مواد اولیه به‌سادگی امکان‌پذیر نیست، اما تقاضای ضعیف نیز اجازه افزایش قابل توجه قیمت محصولات فولادی را نمی‌دهد. نتیجه این وضعیت، فشرده شدن حاشیه سود تولیدکنندگان و افزایش اهمیت مدیریت هزینه، نقدینگی و بازارهای صادراتی در ماه‌های پیش رو خواهد بود.