بازدید خبر: 3
به گزارش پایگاه خبری «معدن نامه»، انفجار گاز متان در یک معدن زغال‌سنگ در منطقه شاهرگ از توابع شهرستان هرنای ایالت بلوچستان پاکستان چهار معدنکار را کشت و دو نفر دیگر را زخمی کرد. این حادثه بار دیگر مسئله ایمنی معادن زغال‌سنگ بلوچستان و ضعف نظارت بر فعالیت این معادن را به کانون توجه تبدیل کرده است.
این حادثه روز یکشنبه ۱۳ سپتامبر در معدن شماره ۱۵۱ شرکت دولتی «Pakistan Mineral Development Corporation» یا PMDC در منطقه شاهرگ رخ داد. به گفته مقام‌های محلی تجمع گاز متان در داخل معدن به انفجار و سپس ریزش بخش‌هایی از معدن منجر شد.
محمد عاطف رئیس بازرسی معادن بلوچستان اعلام کرد چهار معدنکار در جریان این حادثه جان خود را از دست دادند و دو نفر دیگر زخمی شدند. اجساد معدنکاران و دو مصدوم پس از عملیات امداد از معدن خارج شدند و افراد زخمی برای ادامه درمان به کویته منتقل شدند.
دو امدادگر نیز در جریان عملیات نجات داخل معدن گرفتار شدند که به گفته مقام‌های محلی هر دو نفر در نهایت به سلامت از معدن خارج شدند. چهار معدنکار جان‌باخته نیز اهل منطقه دیر در ایالت خیبر پختونخوا بودند و اجساد آن‌ها برای انتقال به زادگاهشان تحویل خانواده‌ها شد.
انفجار در عمق معدن عملیات امداد را دشوار کرد
گزارش‌های منتشرشده درباره این حادثه نشان می‌دهد که عملیات امداد چند ساعت ادامه داشته است. معدن در منطقه‌ای کوهستانی قرار دارد که صدها معدن زغال‌سنگ در آن فعال هستند و شاهرگ حدود ۱۶۸ کیلومتر با کویته مرکز ایالت بلوچستان فاصله دارد.
بر اساس گزارش Dawn، پس از انفجار هشت معدنکار در عمق معدن گرفتار شدند. تیم‌های امدادی و مقام‌های محلی عملیات جست‌وجو و نجات را آغاز کردند و چهار معدنکار جان‌باخته و چهار معدنکار دیگر از معدن خارج شدند. گزارش‌های مختلف درباره تعداد نجات‌یافتگان اختلاف‌هایی دارند و مقام‌های پاکستانی نیز آمار متفاوتی ارائه کرده‌اند.
رئیس بازرسی معادن بلوچستان همچنین اعلام کرده است که اداره معادن این ایالت به‌صورت رسمی خواستار انجام تحقیقات درباره علت حادثه شده است. هدف از این تحقیق بررسی عوامل منجر به تجمع گاز، انفجار و ریزش معدن عنوان شده است.
تکرار انفجارهای متان در معادن بلوچستان
حادثه شاهرگ در شرایطی رخ داده که انفجار و مسمومیت ناشی از گاز متان در معادن زغال‌سنگ بلوچستان به مسئله‌ای تکرارشونده تبدیل شده است.
ماه گذشته نیز سه معدنکار در پی استنشاق گاز سمی متان در یک معدن زغال‌سنگ در منطقه دوکی بلوچستان جان خود را از دست دادند. دو نفر از قربانیان این حادثه اتباع افغانستان بودند.
اواخر ژوئیه نیز انفجار شدید گاز متان در یک معدن زغال‌سنگ در منطقه سورانگ در نزدیکی کویته به یکی از مرگبارترین حوادث معدنی اخیر پاکستان تبدیل شد. منابع مختلف تعداد قربانیان آن حادثه را ۳۲ تا ۳۴ نفر اعلام کرده‌اند. بر اساس گزارش The News، سازمان مدیریت بلایای طبیعی بلوچستان تعداد جان‌باختگان آن حادثه را ۳۴ نفر اعلام کرده بود و مالک معدن علت ریزش را انفجار گاز متان دانسته بود.
پس از حادثه سورانگ مقام‌های بلوچستان بر اجرای سختگیرانه‌تر الزامات ایمنی در معادن زغال‌سنگ تأکید کردند. با وجود این وقوع حادثه جدید در فاصله‌ای کوتاه نشان می‌دهد که مشکل ایمنی همچنان در بخش قابل‌توجهی از معادن این ایالت پابرجاست.
شکاف میان تعداد معادن و ظرفیت بازرسی
یکی از مهم‌ترین ابعاد حادثه شاهرگ، محدودیت ظرفیت نظارت بر معادن زغال‌سنگ بلوچستان است. بر اساس اظهارات عمر حیات دبیرکل فدراسیون ملی کارگران بلوچستان حدود ۱۹۶ شرکت معدنی نزدیک به ۳ هزار معدن زغال‌سنگ را در این ایالت اداره می‌کنند، درحالی‌که تنها ۱۷ بازرس معدن مسئول نظارت بر استانداردهای ایمنی هستند.
این فعال کارگری تعداد بازرسان را برای پوشش این حجم از فعالیت معدنی ناکافی دانسته است. کارگران معادن نیز پیش‌تر بارها از کمبود تجهیزات ایمنی، شرایط نامناسب کار و ضعف اجرای مقررات ایمنی به‌عنوان عوامل مؤثر در وقوع حوادث انتقاد کرده‌اند.
مسئله گاز متان نیز یکی از مهم‌ترین خطرات معادن زغال‌سنگ این منطقه است. تجمع این گاز در محیط‌های زیرزمینی می‌تواند در صورت نبود تهویه مناسب و کنترل مستمر غلظت گاز، زمینه انفجار و آتش‌سوزی را فراهم کند. گزارش‌های مربوط به حوادث اخیر بلوچستان نشان می‌دهد که کنترل متان و تهویه معدن همچنان از چالش‌های اصلی ایمنی در این معادن است.
تکرار حوادث مرگبار در فاصله کوتاه از انفجارهای متان در دوکی و سورانگ تا حادثه اخیر شاهرگ نشان می‌دهد که اجرای مقررات ایمنی در معادن زغال‌سنگ بلوچستان همچنان با چالش جدی روبه‌رو است. در چنین شرایطی افزایش ظرفیت بازرسی، کنترل سیستم‌های تهویه و پایش مستمر گاز متان می‌تواند نقش مهمی در کاهش ریسک حوادث مشابه داشته باشد.